Бірыңғай ERP жүйесі Қазақстандағы тау-кен бизнесін басқаруды қалай өзгертеді

Тау-кен өндіру саласында басқарушылық қателіктің құны өте жоғары. Қоймадағы қалдықтардың ашық көрсетілмеуі артық қор жинауға немесе өндіріс үшін аса маңызды материалдардың тапшылығына алып келеді. Шығындардың жеткілікті деңгейде егжей-тегжейлі есепке алынбауы өнімнің нақты өзіндік құнын бағалауға кедергі келтіреді. Ал өндіріс пен қаржы бойынша деректердің сәйкессіздігі есепті кезеңді жабу мен қаржылық есептілікті қалыптастыруды қиындатады.

Мұндай ауқымдағы бизнес үшін ERP жүйесі сатып алулар, қорлар, өндіріс, шығындар, төлемдер, есептілік және металдардың қозғалысы туралы барлық деректер өтетін цифрлық өзекке айналады. Мысалы, бұл жүйені Қазақстандағы ірі алтын өндірушілердің бірі – екі жұмыс істеп тұрған активі бар Solidcore Resources компаниясы қолданады. Олар – Варваринский хабы мен Қызыл жобасы. Компанияның жиынтық алтын қоры 11,9 млн унцияны құрайды.

Интегратор командасы металдар балансын есептеу тетіктерін өндірістің ерекшеліктеріне бейімдеп, жүйелер арасындағы деректер алмасуын жолға қойды. Негізгі міндет – бизнесті одан әрі дамыту, процестерді біріздендіру және басқару ашықтығын арттыру үшін заманауи шешімдерге көшу болды.

«Solidcore үшін бұл жоба жаңа есеп жүйесіне көшу ғана емес еді. Біз 1С:ERP World Edition және 1С:УХ жүйелерін енгізуді бизнесті басқарудың бірыңғай цифрлық контурын қалыптастырудағы маңызды қадам ретінде қарастырдық. Әсіресе қаржы блогы үшін жаңа жүйенің барлық деректермен бірыңғай логикада жұмыс істеуге мүмкіндік беруі, процестердің ашықтығын арттыруы және шығындарды бақылау, есептілік пен есепті кезеңді жабу сапасын жақсартуға негіз қалауы маңызды. Сонымен қатар бизнес-команданың үлесін ерекше атап өткім келеді: талаптарды әзірлеу, тестілеу және тәжірибелік-өнеркәсіптік пайдалануға енгізу кезеңдеріндегі пайдаланушылардың белсенді қатысуы жобаның табысты іске қосылуының негізгі факторларының бірі болды», – деді Solidcore Eurasia қаржы директоры Никита Александров.

Жоба аясында 12 функционалдық блок автоматтандырылды. Олар: бухгалтерлік және салықтық есеп, ХҚЕС, консолидация, қазынашылық, бюджетті бақылау, басқарушылық есеп, сатып алу, қорлар, сату, өндіріс, металдар балансы және күрделі құрылыс.

Бағдарламалық қамтамасыз ету компанияның барлық кәсіпорындарына енгізілді. Жүйені енгізу 11 айға созылып, одан кейін үш айлық қолдау кезеңі өтті. Жоба классикалық жобалық басқарудың тиімділігін және ауқымды әзірлемелер кезіндегі икемділікті ұштастырған гибридті әдіснама бойынша жүзеге асырылды.

Негізгі міндеттердің бірі – 1С:ERP World Edition мен Қазақстанға арналған 1С:УХ жүйелері арасында сенімді интеграцияны қамтамасыз ету, сондай-ақ электрондық шот-фактуралар порталы, банктер және басқа да сыртқы жүйелерді қосу болды. Деректермен жұмыс жобаның ең күрделі кезеңдерінің бірі саналды. Жоба командасы қыркүйек айының толық деректері негізінде тәжірибелік-өнеркәсіптік пайдалануды аяқтап, тарихи жүйедегі мәліметтермен салыстыру жұмыстарын жүргізді.

Жобаның табысты жүзеге асуына әсер еткен негізгі факторлардың бірі – Solidcore Resources тарапынан енгізу бойынша ауқымды команданың құрылуы болды. Жүйені әзірлеу және енгізу барысында холдингтің қаржы, өндіріс, логистика және талдау бөлімдерін қоса алғанда, барлық негізгі бизнес-бөлімшелері белсенді жұмыс істеді.

Тапсырыс беруші командасы талаптарды жинау, жобалық шешімдерді келісу, әзірлемелерді тестілеу, қабылдау сынақтары және тәжірибелік-өнеркәсіптік пайдалану сияқты барлық маңызды кезеңдерге қатысты. Мұндай деңгейдегі қатысу пайдаланушылардың түпкі нәтижеге деген жауапкершілігін күшейтті.

Қосымша қиындықтардың бірі – команданың географиялық тұрғыдан әртүрлі өңірлерде орналасуы және жұмыстың қашықтан жүргізілуі болды. Соған қарамастан, тұрақты коммуникация мен жобалық тәртіптің арқасында барлық жұмыстар белгіленген мерзімде аяқталды.

Сонымен қатар тапсырыс беруші тарапынан жобаның сапасын Alvarez & Marsal компаниясы бақылап отырды.

Жобаның басты нәтижесі – жүйенің толыққанды өндірістік пайдалануға берілуі болды. Іске қосылғаннан кейін компания 2026 жылдың бірінші тоқсанын жаңа жүйеде сәтті жапты. ERP жобалары үшін бұл – жүйенің толыққанды жұмыс қабілетін дәлелдейтін негізгі көрсеткіштердің бірі.

Компания басшылығы үшін бұл барынша ашық әрі басқаруға ыңғайлы ақпараттық ортаның қалыптасқанын білдіреді. Деректер енді ұйымдар мен функционалдық блоктар арасында салыстырмалы түрде қолжетімді. Есепке алу жүйесі үшін жаңа ERP тұрақты түрде есепті кезеңді жабуға негіз қаласа, сатып алу блогына өтінімдерді және жеткізушілермен өзара іс-қимылды басқару құралын ұсынады. Ал өндірістік бөлім үшін өнім шығару мен металдардың қозғалысы туралы толыққанды көрініс қалыптастыруға мүмкіндік береді.

«Solidcore жобасы біз үшін ауқымы жағынан ғана емес, салалық және нарықтық күрделілігі тұрғысынан да маңызды болды. Қазақстанның корпоративтік нарығында бәсекелестік жоғары: ірі өнеркәсіптік компаниялар жергілікті және ресейлік шешімдерді SAP, Oracle, Microsoft сияқты батыстық платформалармен салыстырады. Жүйенің сәтті іске қосылуы 1С:Кәсіпорын платформасының ірі өнеркәсіптік компаниялар үшін тиімді корпоративтік балама бола алатынын дәлелдеді. Сондай-ақ вендордың 1С корпоративтік өнімдер желісін дамытуы мен жобаны қолдауы қабылданған шешімдердің тұрақтылығын күшейтті», – деді Axellect компаниясы тарапынан жоба директоры Юрий Середин.

Тау-кен өндіруші компанияларға қойылатын ашықтық пен цифрлық жетілу талаптары күшейіп отырған жағдайда ERP жүйелері өндірістік және қаржылық инфрақұрылымның маңызды бөлігіне айналуда. ERP жүйесін сәтті енгізу цифрлық трансформацияның келесі кезеңіне жол ашады. Бірыңғай деректер контуры қалыптасқаннан кейін компаниялар аналитиканы, жоспар-факт талдауын, кеңейтілген автоматтандыруды және пайдаланушыларды интеллектуалды қолдау құралдарын дамыту мүмкіндігіне ие болады.

Авторы: Axellect компаниясының «Ресурстар» тәжірибесі бойынша басқарушы директоры Юрий Середин

Источник: kapital.kz